پرسش و پاسخ مهدوی

چرا ما از بردن نام امام زمان نهی شده ایم؟

در بعضی از روایات نهی شده است از اینکه نام حضرت برده شود ، در برخی دیگر این محدود به زمان غیبت است و در برخی روایات ، نهی به دلیل تقیه وترس مطرح شده است . بعضی از عالمان گفتند تا زمان ظهور امام ، بردن نام ویژه حضرت که همان نام پیامبر (ص) است جایز نیست و همین طور مشهور بین جمعی از محدثان و راویان آن است که گفتن نام اصلی امام عصر (عج) حرام است لکن سوال اینست که آیا این حرمت مخصوص زمان غیبت صغری بوده یا خیر و اینکه حرمت تلفظ نام مقدس آن حضرت بستگی به موارد خاصی مانند تقیه وترس دارد .

شیخ حر عاملی دانشمند معروف شیعه در کتاب وسایل الشیعه همین قول را انتخاب کرده است که در مورد تقیه و خوف ، تلفظ به نام آن حضرت حرام است و در غیر موارد تقیه و خوف حرام نیست .

-       بررسی روایات در این زمینه :

در بررسی بعضی از روایات در این خصوص به 4 دسته از روایات اشاره می شود و سپس نتیجه گیری خواهیم کرد .

الف) پاره ای روایات دلالت براین دارند که تلفظ نام مبارک آن حضرت به طور مطلق در هر زمان و مکان و شرایط حرام است و در این قسم روایات علت خاصی ذکر نشده است . مانند روایتی که مرحوم کلینی از امام صادق (ع) نقل می فرمایند : " نام مبارک صاحب این امر حضرت ولی امر (عج ) را هیچ کس جز شخص کافر نمی برد . "

ب) قسم دوم روایات در این مورد وارد شده به روشنی دلالت دارد بر ترک نام بردن آن حضرت تا موقعی که قیام کند و سراسر زمین را همانگونه که پر از ظلم و جور شده است پر از عدل و داد نماید . مثل : روایتی که علامه مجلسی در کتاب خویش از امام موسی بن جعفر (ع) نقل می فرماید : هنگامی که از امام قائم (عج) سخنی به میان آمد فرمود : تولد حضرت قائم (عج) بر مردم پنهان است نام بردن او برای آنان جایز نیست تا وقتی که خداوند متعال او را ظاهر کند و به وسیله او زمین را همانگونه که پر از ظلم و جور شده ، پر از عدل و داد نماید .

ج) قسم سوم از روایات بر این دلالت دارند که نام بردن حضرت جایز نیست و عدم جواز به خاطر ترس از ضرر، عنوان شده است .

مثل : محدث بزرگ شیخ حر عاملی پس از نقل یک روایت از مرحوم کلینی که از ابوعبدالله صالحی نقل می کند که پس از درگذشت امام حسن عسکری (ع) اصحاب ما از من خواستند که اسم و مکان حضرت مهدی (عج) را سوال کنم ( پس از شوال ) جواب آمد : اگر آنها را به اسم حضرت مهدی (عج) آگاه سازید آن را ظاهر می سازند ، اگر مکانش را بشناسند برضد او اقدام می کنند " در ادامه می گوید " این حدیث دلالت دارد که نهی ائمه اطهار (ع) از نام بردن حضرت مهدی (ع) بخصوص مواردی است که خوف از ضرر و بروز فساد می باشد . "

د) و قسم چهارم : روایات فراوانی وجود دارد که دلالت دارد خود ائمه اطهار (ع) یا اصحابشان در موارد متعددی حضرت مهدی (عج) را به نام یاد کرده اند که از آن جمله این روایت است :

- شیخ صدوق از شیخ کلینی و او از اعلان بن رازی و او از بعضی اصحاب نقل می کند : وقتی همسر حضرت امام حسن عسکری (ع) باردار شد امام حسن (ع) به او فرمود : " به زودی پسری را حمل می کند که نامش " محمد " است و قائم بعد از من اوست "

 


و این دسته از روایات نشان می دهد بردن نام ایشان بطور کلی در همه جا و همه حالات ممنوع و حرام نیست .

نتیجه گیری : حرمت نام بردن حضرت ولی عصر (عج) در صورت خوف ضرر رسیدن به وی و یا طبق ملاکهای تقیه می باشد در غیر این موارد به چند دلیل جایز است :

1- حرمت در مورد تقیه ، جواز در غیر آن موارد ، تنها راه جمع بین روایات و حمل کردن روایات مطلق بر روایات مقید می باشد ، روایات مطلق همان قسم اول از روایات و روایات قسم دوم ( از جهت خوف مطلق بودن ) به وسیله قسم سوم که دلالت داشتند بر این که حرمت نام بردن ایشان بستگی به موارد تقیه دارد مقید می گردد ، نتیجه این که منظوراز عدم جواز نام بردن در قسم اول و دوم روایات در مورد تقیه است و اگر این راه را نپذیریم وقتی که قسم اول و دوم از روایات با قسم سوم تعارض کردند از اعتبار ساقط می شوندکه در این صورت اصل جواز نام بردن می شود و اگر قایل به تغییر هم شویم در این صورت نیز حکم به جواز تصریح به نام حضرت مهدی (ع) خواهد بود ، بهترین دلیل بر صحیح بودن این راه جمع قسم چهارم از روایات است که دلالت صریح بر جواز نام بردن حضرت داشتند .

 

2- احادیث فراوان از طریق اهل بیت وارد شده که در آنها تصریح شده که اسم حضرت مهدی (عج) اسم پیامبر (ص) است و کنیه اش همان کنیه ایشان است . این خود در ردیف نام بردن امام زمان (عج) است زیرا ظاهر بعضی از روایات ممنوعیت نام حضرت را طوری دانسته که افراد مورد خطاب اسم حضرت را نداند چیست نه اینکه محض تلفظ نام حضرت ممنوع باشد .

 

بنابراین نام مبارک حضرت مهدی (عج) که عبارت از ( محمد عج ) فرزند امام حسن عسکری (ع) می باشد که امثال زمان ما که از این جهات مورد تقیه نیست جایز است و اشکالی ندارد .

 




:: برچسب‌ها: معرفت و شناخت امام زمان(عج)

نویسنده : هم عهدان منتظر
تاریخ : دوشنبه ۱٢ امرداد ۱۳۸۸